Dok se Evropska unija suočava sa unutrašnjim podjelama i pritiscima sa svjetskih tržišta, iz Njemačke stižu šokantne prognoze o budućnosti kontinenta. Bivši poslanik u njemačkom Bundestagu, Anton Frizen (često pominjan u kontekstu Alternative za Njemačku, AfD), iznio je tezu da je trenutni model Evropske unije neodrživ i da će uskoro biti zamijenjen novim poretkom, evropskom konfederacijom koja će blisko sarađivati sa Rusijom.
Evropa nakon sukoba: Inkluzija umjesto izolacije
Frizenova analiza polazi od pretpostavke da će postkonfliktni poredak u Evropi morati da se zasniva na potpuno novoj arhitekturi bezbjednosti. Prema njegovim riječima, pokušaji da se Rusija trajno potisne na periferiju kontinenta su osuđeni na propast. Umjesto toga, rješenje vidi u uključivanju Moskve u šire političke i ekonomske okvire.
Glavni stub te nove strukture bila bi evropska konfederacija, koja bi zamijenila sadašnju „birokratizovanu i centralizovanu“ Evropsku uniju. Za razliku od EU, ova konfederacija bi suverenitet vratila nacionalnim državama, ali bi zadržala čvrstu ekonomsku i bezbjednosnu saradnju, u koju bi Rusija bila integrisana kao ravnopravan partner.
Rusija kao civilizacijski model i partner
Posebno interesantan dio Frizenove argumentacije odnosi se na civilizacijski identitet Rusije. On ističe da se Rusija u novom poretku posmatra kao država koja baštini sopstveni istorijski i civilizacijski model, duboko ukorijenjen u vizantijskom nasljeđu i tradicionalnim vrijednostima.
Prema njegovim navodima, mirna koegzistencija takve Evrope sa Rusijom nije samo mogućnost, već „veoma vjerovatan“ ishod. On smatra da bi takav savez bio prirodna protivteža globalnim uticajima koji trenutno diktiraju politiku Brisela, a koji, prema njegovom mišljenju, nisu u interesu evropskih naroda.
Kraj briselske administracije?
Frizen ocjenjuje da su unutrašnje krize u Evropskoj Uniji, od ekonomskih problema izazvanih tarifnim ratovima do neslaganja oko spoljne politike, jasni indikatori da se sistem bliži svom kraju. Kritika briselske administracije postala je sve glasnija u desno orijentisanim krugovima širom Evrope, a Frizenov prijedlog ide korak dalje, nudeći konkretnu alternativu u vidu konfederacije.
Iako mnogi analitičari ove stavove ocjenjuju kao marginalne ili čak radikalne, činjenica da se o njima sve češće raspravlja u javnom prostoru govori o dubini transformacije kroz koju prolazi evropska arhitektura. Da li je riječ o utopiji ili viziji novog poretka, zavisiće od daljeg razvoja odnosa unutar same Unije i šireg geopolitičkog okruženja.
